Slimmere productie begint met de juiste keuzes
Digitalisering, automatisering en AI staan hoog op de agenda van de Vlaamse maakindustrie. Maar meer productiviteit vraagt meer dan een technologie. Het vraagt een combinatie van sterke processen, doordachte investeringen en een duidelijke visie op lange termijn.
De Smart Manufacturing Barometer brengt in kaart hoe Vlaamse maakbedrijven vandaag investeren in slimme productietechnologie. Deze vier inzichten van de barometer tonen welke keuzes bedrijven maken om hun productie slimmer, efficiënter en toekomstgericht te organiseren.
Sterke processen blijven het vertrekpunt
Een goed georganiseerd productieproces vormt de basis voor elke volgende stap. Technologie maakt sterke processen efficiënter, maar lost onderliggende problemen niet vanzelf op. Daarom blijven Vlaamse maakbedrijven volop investeren in klassieke verbeterprincipes, zoals:
• Lean Manufacturing om zoveel mogelijk verspillingen weg te werken
• Gestandaardiseerd werk, visueel management en dagstartmeetings om processen beter te stroomlijnen en sneller bij te sturen
• Quick Response Manufacturing (QRM) om doorlooptijden te verkorten en sneller op klantenvragen in te spelen
Bedrijven die deze principes consequent toepassen, creëren meer stabiliteit op de werkvloer. Daardoor wordt het ook eenvoudiger om nieuwe technologie stap voor stap te integreren en de impact ervan objectief te meten.
Ook de werkvoorbereiding wordt slimmer
Nog vóór een machine begint te produceren, valt er nog veel winst te boeken. De toenemende variatie, kleinere productiereeksen en onvoorspelbare omstandigheden maken het steeds belangrijker om de processen vooraf digitaal voor te bereiden en te optimaliseren. Daarom zetten steeds meer bedrijven stappen richting geavanceerde planningssystemen en productiesimulaties.
In een high-mix, low-volume-omgeving met veel variabiliteit, is productie plannen een stevige uitdaging. Waar een ervaren planner vroeger nog overzicht kon houden, is de hoeveelheid variabelen vandaag vaak te groot geworden. Slimme planningstools en dashboards nemen het rekenwerk over, zonder dat de planner de controle verliest. Met de juiste, actuele data bij de hand maakt de planner sneller een haalbare planning, houdt hij grip op de voortgang op de productievloer en kan er direct worden bijgestuurd bij een storing of spoedorder.
Ook oplossingen zoals digital twins (virtuele modellen waarmee bedrijven productieprocessen kunnen simuleren en optimaliseren) winnen aan belang. Ze laten bedrijven toe verschillende scenario's vooraf te testen en beter onderbouwde keuzes te maken, nog vóór de productie start. Door vooraf te simuleren, kunnen bedrijven beter inschatten welke aanpassingen echt een verschil maken. Dat vermindert risico's en voorkomt dure ingrepen op de werkvloer.
Toch bevinden veel toepassingen zich vandaag nog in een verkennende of beperkte operationele fase, omdat het opstellen van zo'n model veel tijd en data vraagt. Maar het hoeft niet meteen een 'volledige' virtuele fabriek te zijn: ook lichte simulatietools geven een planner al de mogelijkheid om 'wat-als'-scenario's door te rekenen en bottlenecks vooraf te omzeilen. De evolutie is duidelijk. Naarmate technologie toegankelijker wordt, groeit ook de ambitie om productieprocessen slimmer en voorspelbaarder te organiseren.
Investeringen verschuiven naar digitale ondersteuning
Ook de investeringsplannen tonen een duidelijke richting. Vlaamse maakbedrijven kiezen steeds vaker voor technologieën die operatoren ondersteunen en informatie sneller beschikbaar maken.
Zo behoren geconnecteerde machines, digitaal productiemanagement (MES) en digitale werkinstructies tot de belangrijkste prioriteiten voor de komende jaren. Bedrijven investeren daarmee stap voor stap in een productieomgeving waarin machines data aanleveren, processen digitaal worden opgevolgd en operatoren op het juiste moment over de juiste informatie beschikken.
Toch gaat het grootste deel van het budget nog altijd naar nieuwe machines en productielijnen. Die blijven essentieel om kwaliteit en flexibiliteit te garanderen. Net daarom wordt het steeds belangrijker om digitale ondersteuning gericht af te stemmen op de concrete operationele behoeften van het bedrijf. Alleen zo creëert technologie ook een aantoonbaar surplus.
Wat remt bedrijven vandaag nog af?
De bereidheid om verder te digitaliseren is groot. Tegelijk botsen bedrijven op enkele duidelijke drempels. Zo blijft het moeilijk om vooraf in te schatten hoelang het duurt voordat technologische investeringen zich terugverdienen. Ook het tekort aan geschikte profielen en de integratie van nieuwe toepassingen in bestaande systemen spelen een belangrijke rol. Opvallend is dat weerstand op de werkvloer nauwelijks als een rem wordt ervaren. Niet de ambitie vormt vandaag de grootste uitdaging, maar het maken van de juiste keuzes.
Conclusie
De Smart Manufacturing Barometer bevestigt dat slimme productie verder gaat dan investeren in nieuwe technologie. Bedrijven die eerst hun processen versterken en daarna gericht digitaliseren, creëren meer flexibiliteit, productiviteit en toekomstbestendigheid. Zo vormt de barometer een waardevol kompas voor iedereen die weloverwogen investeringsbeslissingen wil nemen.
Expert aan het woord
Pascal Pollet – Principal Engineer Manufacturing Strategy, Sirris
"Veel bedrijven vragen zich af in welke technologie ze als eerste moeten investeren. De Smart Manufacturing Barometer toont dat een succesvolle technologieadoptie meestal begint met inzicht in de eigen processen. Pas daarna wordt duidelijk welke investeringen echt het verschil maken."
Vragen over de resultaten of benieuwd wat dit betekent voor uw bedrijf?
Hoe ver staat uw bedrijf op het vlak van slimme productietechnologie?
Download de Smart Manufacturing Barometer en vergelijk uw bedrijf met andere Vlaamse maakbedrijven. Zo ontdekt u waar de sector vandaag investeert, waar de kansen liggen en krijgt u een objectieve benchmark om uw investeringen beter te onderbouwen.